Send by email

Het is Vlaanderen en Europa menens: alle afval moet een tweede leven krijgen. België is één van de beste leerlingen in de Europese klas als het op afval sorteren en recycleren aankomt. Tegelijk hebben we geluk met goed gepositioneerde havens die de recycling activiteit ook een internationale dimensie kunnen geven. Go4Circle en Flanders Recycling Hub zijn dan ook belangrijke initiatieven. FCA interviewde beiden.

Wereldwijd is Vlaanderen gekend als kampioen op het vlak van recyclage. Om de toppositie te blijven behouden, zijn bijkomende inspanningen nodig? Hoe kan Go4Circle de juiste initiatieven aandrijven?

Werner Annaert, Algemeen Directeur Go4Circle vzw: We moeten definitief afstappen van de traditionele lineaire economie waarin grondstoffen worden gewonnen, gebruikt in producten en uiteindelijk als afval na gebruik of consumptie worden afgedankt. Gerecycleerde producten moeten de nieuwe standaard worden. We moeten overstappen naar een circulaire economie, waarin kringlopen gesloten worden en afval als waardevolle materialen of energie opnieuw hun weg naar de markt vinden. Daar wringt vaak het schoentje: de afzetmarkt. Sorteren en recycleren hebben maar nut als er voor de gerecycleerde producten ook afzetmarkten bestaan. Ook nu weer kan de Vlaamse overheid het goede voorbeeld geven: haar investerings- en aankoopbeleid moet voorrang geven aan materialen op basis van gerecycleerde grondstoffen. We zien dergelijke initiatieven ook in de andere Belgische gewesten en op federaal niveau. Het is onder dergelijke beleidsinitiatieven dat we graag mee de schouders zetten.

Zijn alle producten wel recycleerbaar?

Werner Annaert: Er is inderdaad nog werk nodig aan de aanbodzijde. Heel wat producten worden vandaag nog niet gerecycleerd, omdat ze simpelweg nog niet te recycleren zijn. Dat is enerzijds te wijten aan ondoordacht design, ondoordacht in die zin dat er bij het productontwerp in vele gevallen geen rekening wordt gehouden met de recyclage ervan eens het product zijn end-of-life status bereikt. Anderzijds zijn er ook technologische innovaties nodig om bepaalde materialen effectief te kunnen recycleren. Denk bijvoorbeeld aan polyurethaanschuim dat onder meer in matrassen gebruikt wordt. Polyurethaan heeft de eigenschap dat het zeer lang meegaat, wat positief is voor de houdbaarheid van het product, maar daardoor is dit materiaal (nog) niet (economisch) recycleerbaar. Bovendien willen we alleen maar zuivere materialen recycleren om een zo hoog mogelijke eindkwaliteit te garanderen. Verbrandingsinstallaties en stortplaatsen blijven dan ook meer dan nodig om de verontreinigde materialen veilig om te zetten in energie of te stockeren voor latere recyclage, wanneer de technologie wel beschikbaar wordt.

Zo’n ambities vraagt medewerking van heel wat partners: overheden, bedrijven, onderzoeksinstellingen, …? Is Go4Circle voldoende omkaderd op dat vlak?

Er zijn heel wat uitdagingen te overwinnen om naar een echte circulaire economie te evolueren. Vanuit de sector engageren we ons alvast om alle betrokkenen te ondersteunen en hulp te zoeken waar nodig. Om dat engagement kracht bij te zetten hebben we eind 2016 onze naam FEBEM_FEGE veranderd naar Go4Circle, de bedrijfsfederatie van de circulaire economie. Door de jaren zijn we als federatie uitgegroeid tot een onmisbare schakel in het materiaal- en afvalbeleid in ons land, en hebben onze leden zicht ontpopt tot een trouwe en actieve partner van bedrijven die de materiaal-e en energiekringlopen helpen sluiten. Kortom, het is ons menens met de war on waste

In welke mate kan de wereld profiteren van Vlaanderens troeven op het vlak van recyclage

Werner Annaert: Enerzijds zijn heel wat van onze bedrijven, ook de kmo’s, nu al internationaal actief. Voor de meesten zijn dan de buurlanden dankbare regio’s. Maar sommigen strekken de vleugels uit naar regio’s als Azië waar nog heel wat te leren valt.

Anderzijds hebben onze leden baat bij een goede instroom van afval en uitstroom naar afzetmarkten wereldwijd voor de gerecycleerde producten. Daar kan het “Flanders Recycling Hub” initiatief bij helpen. 

Wat houdt dit project precies in?

Steve Sel, VIL : We willen van Vlaanderen en de Vlaamse havens een draaischijf maken voor materialenstromen en recyclageactiviteiten. Met dit initiatief, waarvoor we samenwerken met de Openbare Afvalstoffenmaatschappij (OVAM), VITO en  27 Vlaamse bedrijven, positioneren we Vlaanderen als wereldspeler in de verwerking van afval- en materialenstromen. Dankzij ruim dertig jaar ambitieus afval- en materialenbeleid behoort Vlaanderen tot de wereldtop op het vlak van afvalinzameling en -verwerking. Afvalactiviteiten vertegenwoordigen een volwaardige industrietak, waardoor afval voor onze regio een belangrijke grondstof geworden is. Met ruim 21 000 jobs en 16,6 miljoen euro omzet uit de tien belangrijkste afvalstromen heeft de recyclage- en afvalverwerkingsbusiness in Vlaanderen al een aanzienlijke economische waarde. Qua logistiek is de sector goed voor 6,3 miljoen ton invoer en 6,1 miljoen ton uitvoer. Willen we de economie op grote schaal omvormen tot een circulaire economie, dan moeten we meer en grotere afvalstromen aantrekken. Tegelijkertijd moeten we meer waarde halen uit het hier geproduceerde afval, dat nu nog wordt uitgevoerd voor verwerking in het buitenland. Tegen begin 2018 ronden we het project af met een “roadmap”.

Wat is de rol van de Vlaamse havens en de bedrijven die deelnemen aan het project?

Steve Sel: Met hun unieke en centrale ligging zijn onze havens de ideale logistieke draaischijf. Bovendien beschikken ze over infrastructuur en terreinen voor recyclageactiviteiten. Door stromen aan te trekken via de havens geven we niet alleen onze eigen materialensector een boost, maar zal er vanuit de havens ook een heuse industriële materialenlogistiek op gang komen, zowel internationaal als lokaal en regionaal.

Liefst 26 bedrijven hebben zich aan het project verbonden en zoeken mee naar nieuwe kansrijke afvalstromen voor de recyclage- en afvalverwerkingsindustrie. Een interessante mix van sectoren meldde zich aan: onder meer logistieke dienstverleners, verladers, recyclagebedrijven, havenbedrijven, infrastructuurbeheerders, een provinciale ontwikkelingsmaatschappij en zelfs een sociale werkplaats. Die kruisbestuiving is een meerwaarde om de weg naar een volwaardige recycling hub uit te stippelen.

Bron: VIL – Flanders Recycling Hub

Wat staat er op korte termijn te gebeuren?

Steve Sel: Op 7 maart 2017 vond een tussentijds event plaats waar de resultaten van de marktschets werden voorgesteld. Deze marktschets, die door experten van VITO in de circulaire economie werd uitgevoerd, vormde het vertrekpunt van het project en gaf ons inzicht in de beloftevolle materialenstromen voor Vlaanderen, inclusief het recyclageaanbod en de –capaciteit. Workshops met de deelnemende bedrijven leverden 29 interessante voorstellen op waarbij meerwaarde wordt gehaald uit de verwerking van Vlaamse en ingevoerde afvalstromen tot waardevolle grondstoffen. De voorstellen van de bedrijven werden vervolgens geclusterd tot acht potentiële businesscases. Daaruit selecteerden de 26 bedrijven samen de vijf beste cases. Vier daarvan hebben betrekking op stromen van plastics, SRF, elektronisch afval en metaalschroot , terwijl de vijfde focust op het multimodaal organiseren van afvalstromen tussen producenten en verwerkers. Voor die cases worden de betrokken partijen samengebracht om samenwerking te faciliteren en   wordt daar waar relevant/mogelijk het  kosten-batenplaatje en een logistiek plan uitgewerkt. Uiteraard komt ook het milieuaspect aan bod. Ook de uitvoering van pilootprojecten waarin de praktische aspecten worden uitgediept behoort tot de mogelijkheden.”

De conclusies moeten de betrokken partijen helpen om te beslissen over investeringen, infrastructuurprojecten en eventuele belemmerende factoren om onze economie verder te laten groeien zonder het toenemende verbruik van grondstoffen.


Go4Circle 

Go4Circle vzw is de bedrijfsfederatie voor privaatrechtelijke bedrijven die de circulaire economie centraal plaatsen in hun werking. Ze vertegenwoordigt 220 bedrijven die actief zijn in de volledige keten van het afvalbeheer: van inzameling over sortering tot recyclage en de productie of het gebruik van nieuwe materialen. Go4Circle vertegenwoordigt ook bedrijven die verbrandingsinstallaties en tijdelijke afvalopslagplaatsen uitbaten. Ook zij spelen een essentiële rol in de circulaire economie. Ze zijn absoluut noodzakelijk om alle verontreinigde materialen die niet (meer) recycleerbaar zijn veilig te verwerken tot energie of te stockeren.

Website: https://go4circle.be      


Werner Annaert

Algemeen Directeur
Go4Circle vzw

Buro & Design Center Esplanade 1 B87, 1020 Brussel
T: +32 (0)2 757 91 70
E: werner.annaert@go4circle.be

 


VIL 

Het VIL is het innovatieplatform voor de logistieke sector en sinds 1 januari 2017 erkend als Speerpuntcluster Logistiek. Het VIL helpt Vlaamse bedrijven om innovatieve logistieke projecten te realiseren en zo hun competitiviteit te verhogen en ontvangt hiervoor subsidies van de Vlaamse overheid.

Als ledenorganisatie brengt het VIL bedrijven en organisaties uit diverse sectoren bij elkaar, zowel verladers als logistieke dienstverleners maar ook kennisinstellingen, overheidsinstanties en bedrijven vanuit de IT-, engineering-, interim-, bouw en real estate wereld.

Website: www.vil.be


Steve Sel

Project Leader
VIL

Koninklijke Baan 76, 2600 Berchem
T: +32 3 229 05 05
E: steve.sel@vil.be